محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

87

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

معلوم است كه اين روايت ضعيف و به عبارت ديگر روايتى ناقص است . اما روايات بسيار ديگرى است عربى يا مسيحى حاكى از اينكه در خلال محاصره ميان مسلمانان و مسيحيان چند جنگ درگرفت و سرقسطه به صلح تسليم نشد ، بلكه او را به تسليم مجبور كردند و اين به هنگامى بود كه مردم شهر سخت در رنج افتاده بودند و مرابطين كه به دفاع پرداخته بودند ، بارها بجنگيدند تا عاقبت شكست خوردند . در روايات اسلامى از محاصرهء شهر و نبردهايى كه در خلال آن درگرفت سخن رفته است . صاحب روض القرطاس گويد كه « عبد اللّه بن مزدلى چون در سال 511 ه امارت سرقسطه يافت ، از غرناطه در حركت آمد . ديد كه ابن رذمير ( آلفونسوى محارب ) مردم شهر را سخت آزرده است . ميان عبد اللّه و آلفونسو چند نبرد در گرفت تا عاقبت عبد اللّه او را از شهر بيرون كرد . عبد اللّه يك سال ديگر در سرقسطه ماند تا وفات كرد . در اين هنگام سرقسطه را اميرى نبود . ابن رذمير بيامد و در شهر فرود آمد ، الفنش نيز با سپاهى بىشمار از قبايل روم بيامد و لارده از بلاد شمالى را تصرف كرد . خبر به امير المسلمين على بن يوسف رسيد . امير المسلمين به امراى اندلس نامه نوشت كه همه در نزد برادرش ابو طاهر تميم كه والى شرق اندلس بود گرد آيند ، تا براى رهايى سرقسطه و لارده از چنگ مسيحيان به جنگ شتابند . عبد اللّه بن مزدلى و ابو يحيى بن تاشفين صاحب قرطبه با سپاه خود بيامدند . تميم بن يوسف با امراى لمتونه از بلنسيه بيرون تاخت و آهنگ لارده نمود . ميان او و الفنش نبردى سخت در گرفت . تميم او را نوميد و سرافكنده از لارده براند . در اين نبرد بيش از ده هزار تن از مهاجمان كشته شدند و تميم به بلنسيه بازگرديد » « 1 » . بسا روايت ابن عذارى گسترده‌تر و واضح‌تر باشد ، زيرا او مىگويد در سال 512 امير المسلمين على بن يوسف برادر خود ابو طاهر تميم را به بلاد شرقى اندلس فرستاد و اين به هنگامى بود كه دشمن شهر را تحت فشار گذاشته بود . زيرا هنگامى كه « اذفونش » از ناتوانى سرقسطه و پراكندگى لشكر آن بعد از مرگ امير ابو بكر بن ابراهيم خبر يافت به گردآورى سپاه پرداخت حتى از فرنگان نيز يارى طلبيد و با

--> ( 1 ) . ابن ابى زرع ، روض القرطاس ، ص 105 و 106 . تناقض اينجاست كه نخست از مرگ عبد اللّه مزدلى سخن مىگويد سپس به جنگ مىرود دوم آنكه ابن رذمير و الفنش را دو تن مىداند و حال آنكه هردو آلفونسوى ششم پادشاه آراگون معروف به آلفونسوى محارب است .